Lỗi sai dễ mất điểm nhất trong câu hỏi đọc hiểu

Trong đề thi tốt nghiệp THPT môn Ngữ văn, phần đọc hiểu là câu tương đối dễ làm và có thể lấy trọn vẹn điểm chỉ cần học sinh nắm chắc kiến thức cơ bản. Thế nhưng, nhiều thí sinh lại để mất điểm ở phần này vì những lý do cơ bản. Bài viết này chỉ ra những lỗi sai và cách khắc phục giúp cho học sinh đạt được điểm tối đa khi đọc hiểu văn bản.

1, Không phân bổ thời gian hợp lý

Theo cấu trúc của đề thi, phần đọc hiểu sẽ là câu hỏi đầu tiên và chiếm 30% tổng số điểm. Một đề thi có cấu trúc 3 câu: Đọc hiểu - Nghị luận xã hội (NLXH) - Nghị luận văn học (NLVH) làm bài trong vòng 120 phút (2 tiếng), việc phân chia câu hỏi đọc hiểu nên dành thời gian từ 30 - 35 phút đối với phần đọc hiểu, 30 phút với phần NLXH và 50 -55 phút đối với bài NLVH, còn 5 - 10 soát lại bài. Phần ngữ liệu được đề thi cho trước kèm theo 4 câu hỏi tương đương với các mức độ: nhận biết, thông hiểu và vận dụng. Thí sinh chỉ cần viết đủ ý, ngắn gọn và xúc tích tuy nhiên nhiều học sinh lại viết lan man và dài dòng mất nhiều thời gian dẫn đến việc không có đủ thời gian để hoàn thành những câu hỏi nhiều điểm.

2, Không nắm chắc kiến thức

Phần câu hỏi Đọc hiểu được lấy ngữ liệu nằm ngoài chương trình học đòi hỏi học sinh phải nắm chắc kiến thức như: Thể thơ, biện pháp tu từ, các  phép liên kết,...Thế nhưng nhiều em học sinh gặp phải vấn đề trong việc nhận biết các đơn vị kiến thức khiến em đưa ra nhiều đáp án sai và đánh mất điểm đáng tiếc.

4 câu hỏi thường gặp trong phần đọc hiểu bao gồm những dạng như sau:

- Câu kiểm tra kiến thức tiếng Việt và văn học: Phần này, học sinh cần học thuộc tên các đơn vị kiến thức tiếng Việt chính xác, đồng thời phải biết các tên gọi khác của đơn vị kiến thức đó.

VD: Trình bày đoạn văn có tên gọi khác là trình tự lập luận/phương thức lập luận, phép điệp là phép lặp, phương thức liên kết là phép liên kết,...

- Câu kiểm tra năng lực nắm bắt thông tin:

Các câu hỏi thường có dạng: Theo tác giả (khái niệm/ý kiến) là gì? - Cách làm thông minh là học sinh trích dẫn trực tiếp thông tin có trong ngữ liệu đó, tránh trường hợp diễn đạt lại sai hoặc thiếu ý.

- Câu yêu cầu lý giải, lập luận:

Các câu hỏi thường gặp là: Vì sao cho rằng (ý kiến)? - Câu hỏi này, học sinh hãy đọc kỹ đề, gạch những từ khóa quan trọng để hiểu đề, từ ý chính lý giải ý kiến của bản thân, tập trung vào ý chính tránh lạc đề.

- Câu vận dụng:

Câu hỏi thường là: Thông điệp/bài học/ ý nghĩa nhất với anh/chị?

Phần này là câu hỏi mở, phụ thuộc vào tư duy của từng thí sinh, mỗi thí sinh có câu trả lời khác nhau nên không có đáp án cố định nhưng câu trả lời cần tập trung vào ý chính, khai thác ý chính và các vấn đề liên quan đến ý chính và liên hệ với bản thân mình.

3, Không đọc kỹ câu hỏi

Việc không đọc kỹ câu hỏi dẫn đến tình trạng kiến thức trọng tâm thì không đủ, kiến thức không liên quan lại đưa vào nhiều. Bài viết dài nhưng không được điểm cao và mất nhiều thời gian.

4, Trả lời không đúng trọng tâm

Phần đọc hiểu là phần không cần học sinh viết dài mà chỉ cần đủ và đúng ý. Nếu đề bài chỉ yêu cầu nêu, nhận diện và xác định, học sinh cũng chỉ cần đưa ra những nhận diện và xác định mà các em cho là đúng nhất. Học sinh không cần phân tích hay trình bày nếu đề bài không yêu cầu, tránh viết lan man và dài dòng.

5, Đối với bài đọc hiểu văn bản có thể xuất hiện loại câu hỏi theo em vấn đề được nhắc đến đúng hay sai? Lí giải tại sao?. 

Đối với câu hỏi này, học sinh phải đưa rõ quan điểm của mình đúng hay sai và lí giải, tuyệt đối ko trả lời nước đôi sẽ k đạt điểm tối đa và thậm chí ko được chấp nhận câu trả lời. Đây là một câu hỏi mở, không có đáp án cố định, chỉ cần học sinh bảo vệ được quan điểm và lập lập thuyết phục người đọc với ý kiến mình đã chọn thì câu trả lời đó đã thành công.

Hy vọng bài viết này sẽ giúp các em cầm chắc được điểm tối đa trong phần thi đọc hiểu.